Phóng viên Titan Sports thường trú Italy Shen Tianhao
“Ở Italy, ở châu Âu, trên toàn thế giới.” Trong trận Champions League đầu tiên lịch sử câu lạc bộ, Como treo dòng chữ đó trên sân nhà. Bên cạnh là một câu tiếng địa phương Como: Semm Cumasch — “Chúng tôi là người Como”. Câu này cũng xuất hiện trên ảnh ra mắt của mọi tân binh những năm gần đây. Como do vốn Indonesia nắm, chủ tịch Soewarno cũng đến từ “xứ nghìn đảo”; đội bóng dưới tay HLV người Tây Ban Nha đá thứ bóng đá Tây Ban Nha nhất Serie A; thành phố Como nổi tiếng thế giới nhờ mặt hồ này, thu hút lượng lớn du khách Mỹ và Bắc Âu. Semm Cumasch như một bản ghi nhớ, nhắc rằng sau tinh thần thế giới của Como, trước hết vẫn là tình cảm địa phương mạnh mẽ.
Giữ Champions League lại bên hồ
Cũng vì thế, giữ Champions League lại thành phố này rất quan trọng với Como. Vòng 37 mùa trước, Como đá xong trận sân nhà cuối cùng rồi lập tức bắt đầu sửa sân — lúc đó họ đã chắc suất châu Âu nhưng chưa vào nhóm Champions League. Vòng cuối, AC Milan thua Cagliari trên sân nhà, Como thắng đậm 4 bàn trên sân khách Cremona, cuộc vui thật sự bắt đầu: nhiều nhân viên và phóng viên theo đội Como đã theo đội từ Serie C thậm chí thấp hơn; với họ, lên Serie A, trở thành đội mạnh, vào Champions League cũng là trải nghiệm hoàn toàn mới.
Trước khi xác định sân Sinigaglia đạt “tiêu chuẩn châu Âu”, Como từng xem Reggio Emilia và Udine làm phương án sân nhà Champions League dự phòng, nhưng nếu vậy sẽ là tiếc nuối không nhỏ với CĐV địa phương. Theo Welt của Đức, giám đốc thể thao Leipzig Marcel Schaefer nhiều năm trước đến Como, nhìn sân Sinigaglia qua cửa xe, nghĩ: “Chỗ này thật sự nên đại tu!” Chủ tịch Como Soewarno dùng 100 ngày hoàn thành lần đại tu đó: khán đài cong phía tây vốn toàn kết cấu ống thép, sau một mùa hè bị tháo sạch và sửa mới. Ngoài ra sân được mở rộng thêm 2,5 mét; lối vào sân của cầu thủ, ghế dự bị, phòng thay đồ và phòng họp báo cũng được cải tạo.
Leipzig trở thành vị khách châu Âu đầu tiên của ngôi nhà mới Como. Trận này, khoảng 700 CĐV xa nhà từ Leipzig lưu lại thành Como — vùng hồ Bắc Italy vốn đã khiến du khách Đức mê mẩn. Tên Como và Leipzig đã được gắn với nhau từ mùa xuân năm ngoái: khi Marco Rose bị sa thải ảm đạm ở Leipzig, Cesc trở thành ứng viên HLV mới số một của câu lạc bộ Đức. Giám đốc bóng đá toàn cầu Red Bull lúc đó là Klopp và CEO tập đoàn Red Bull Mintzlaff, cùng Schaefer, theo đuổi Cesc. Nhưng Como thái độ rất kiên quyết, Fabregas không đi. Hai mùa hè tiếp theo, ông lại từ chối nhiều cám dỗ bên ngoài, cuối cùng ngồi ghế HLV Como đón trận ra mắt Champions League trong sự nghiệp cầm quân.
Hai mùa hè qua, Como liên tiếp tổ chức giải mời “Como Cup”, khái niệm cốt lõi là “bóng đá bên hồ” (Football on the Lake). Giờ “bóng đá bên hồ” thành “Champions League bên hồ”, chỉ có điều khi trọng tài thổi khai cuộc, đêm đã xuống; xem Champions League cùng hồ núi chỉ còn là tưởng tượng lãng mạn. Chỉ còn mùi cỏ xanh đặc trưng bên hồ trong không khí, cùng ánh đèn dọc tuyến cáp treo Brunate phía xa, nhắc người ta đang ở đâu.
Từ phim tài liệu đến đêm châu Âu
Khó tưởng tượng Como giờ đá Champions League hơn 7 năm trước còn thi đấu giải nghiệp dư, mới 2 năm trước trở lại Serie A sau thời gian dài xa cách. Trong bóng đá Italy (và xã hội Italy), nhiều người thấy “mọi thứ đều bất khả”, hoặc họ chỉ làm tốt phần của mình rồi chắp tay cầu nguyện ánh sáng yếu ớt may ra rơi đúng mình. Como đưa ra câu trả lời khác: họ là minh chứng “có chí thì nên” trên bán đảo Apennine, dù phần mở đầu câu chuyện điên rồ này khá hoang đường: vốn Indonesia mua Como ban đầu chỉ để quay phim tài liệu cho một đài truyền hình; nhưng khi Como lần lượt lên Serie C rồi Serie B, ban lãnh đạo nhanh chóng hiểu đây không còn là trò đùa.
Những năm sau, Como gần như làm đúng mọi việc: họ không lấy độ hot làm điểm bán lớn nhất (so với Venezia cùng vốn ngoại, vốn ít quan tâm thành tích hơn nhiều); họ giao ghế HLV cho Fabregas, người giải nghệ tại chính đội này, và người Tây Ban Nha nhanh chóng thành một trong những HLV hay nhất Serie A; họ chiêu mộ rất nhiều cầu thủ trẻ trên thị trường, một số tốn kém không ít, nhưng nhìn lại phần lớn đều đáng giá hơn tiền bỏ ra. Khó tìm đội nào có kế hoạch rõ hơn và quyết tâm mạnh hơn Como.
Thế nhưng đúng khoảnh khắc lịch sử ấy, chủ tịch Soewarno và một số thành viên ban lãnh đạo lại không có mặt. Hai ngày trước trận, Soewarno đăng thông báo trên mạng xã hội: “Vé trận này đã bán hết. Vì sức chứa sân hạn chế, chúng tôi không thể đón hết mọi người muốn đến. Tuy nhiên, một số quản lý câu lạc bộ và tôi quyết định từ bỏ chỗ ngồi của mình ở trận này. Chúng tôi muốn dành những ghế đó cho những người đã chờ lâu nhất — CĐV sinh trước năm 1950. Dù Como ở hạng nào, trải qua thời nào, họ vẫn luôn theo đội. Nếu bạn biết một CĐV lâu năm của Como, sinh năm 1950 trở về trước, xứng đáng có mặt tối thứ Năm, hãy viết thư cho chúng tôi. Chúng tôi rất vinh dự nhường ghế của mình cho họ.”
Cuối cùng, chỗ của Soewarno được nhường cho Ernesto Bianchi 95 tuổi. Câu lạc bộ Como theo cách này mời 72 CĐV già, cùng chứng kiến “đêm châu Âu” đầu tiên của Como. Một số người đi lại khó khăn được câu lạc bộ bố trí xe đưa đón tận nhà và hỗ trợ y tế. Hai giờ trước trận, các CĐV già cùng đến khu VIP sân Sinigaglia dùng bữa tối, nhớ lại chuyện cũ xa xưa của Como.
“Chúng tôi đều là người Como”
Một số CĐV lớn tuổi đeo biểu tượng nhóm CĐV “Pesi Massimi”, băng-rôn của nhóm cũng chiếm vị trí nổi bật nhất trên khán đài. Tên này dịch ra là “võ sĩ hạng nặng”. Đây là nhóm CĐV cuồng trung đặc trưng Como: biểu tượng sớm nhất của “võ sĩ hạng nặng” là anh chàng béo Obelix trong truyện tranh Pháp Asterix (ông ấy cũng thường mặc xanh trắng), mang màu tự trào rõ. Khác tinh thần “chiến đấu” của nhiều nhóm CĐV cực đoan, tôn chỉ của họ là “tình bạn, Como và việc thiện”. Đa số thành viên đã ngoài 50, thích đưa gia đình đi sân khách xem bóng rồi du lịch, và lâu năm quyên góp cho tổ chức từ thiện. Từ mùa này, họ chuyển vào khán đài cong phía tây — ai bảo chỗ đó chỉ có áo đen, khói trắng, mùi lưu huỳnh và loa phóng thanh?
Trận thắng đậm Genoa trên sân khách cuối tuần trước, Como có 900 CĐV đến Marassi. “Về quy mô quân xa nhà, chúng tôi chưa lớn đến thế, nhưng Como giờ đã bắt đầu làm CĐV các ông lớn bực mình…” một CĐV Como nói trên đường đến sân. Không ít người xem Como là một ứng viên vô địch Serie A mùa này, mà đội mạnh đương nhiên không thiếu ngôi sao được yêu thích. Rất nhiều CĐV Como mặc áo đội hai mùa gần đây đến sân, khoảng một nửa in số 10 của Nico Paz sau lưng. Nhưng cũng có người mặc một chiếc áo số 9 đặc biệt, chủ nhân là tiền đạo xuất thân cỏ Gabrielloni.
Tháng 1/2018, Gabrielloni gia nhập Como vừa phá sản tái cơ cấu, theo đội đá Serie D. Sau đó anh cùng đội thăng hạng liên tiếp. Mùa hè 2024, Como trở lại Serie A sau 21 năm, Gabrielloni được Fabregas bổ nhiệm đội trưởng. Tháng 12 năm đó, trận gặp Roma, anh trước hết phá vỡ thế bế tắc ở phút bù giờ, rồi kiến tạo cho Nico Paz nới tỷ số. Thế là anh có bàn thắng ở cả bốn hạng đấu hàng đầu Italy, và đều cho cùng một đội — trong lịch sử bóng đá Italy, trước đó chỉ 3 cầu thủ làm được.
Khi Como trở thành đội mạnh Serie A đúng nghĩa, Gabrielloni bị loại khỏi kế hoạch — hai mùa gần đây liên tiếp bị cho mượn xuống Serie B. Mùa trước, Como gần như dựa “toàn ngoại binh” lấy suất Champions League; kỷ lục ra sân Serie A của cầu thủ nội chỉ có 14 phút của trung vệ dự bị Goldaniga. Có người chỉ trích thành công của Como, cho rằng đó không phải điểm sáng Serie A mà là thất bại của bóng đá Italy. Thật hẹp hòi! Como này có thể khiến thanh niên Italy yêu bóng đá, cho HLV Italy nguồn cảm hứng, cho nhà đầu tư thấy hy vọng thành công kép về chuyên môn và thương mại tại Italy.
Hầu hết đội lần đầu đá Champions League, hoặc trở lại sau nhiều năm, đều phải trải qua giai đoạn thích nghi đau đớn: năm đầu Milan và Inter trở lại Champions League đều bị loại ngay vòng bảng; mạnh như Atalanta của Gasperini (từng là chuẩn mực đá hai mặt trận ở Serie A) cũng mở đầu 3 trận thua liên tiếp năm đầu đá Champions League, rồi mới vươn lên trong thế tuyệt vọng, cuối cùng mong manh đi tiếp. Roma ra sân sớm hơn cũng lâm nguy ở Istanbul, hòa vất vả Fenerbahce. Nhưng Como khác.
Ra mắt hoàn hảo và tham vọng lớn
Trước Leipzig, Como từ đầu nắm chặt thế chủ động. Người mở tỷ số Baturina có thể gọi là cầu thủ hiệu quả nhất Serie A: mùa giải trước gần như không có cơ hội, tưởng như sống dưới bóng Nico Paz, nhưng từ giữa mùa dần được Fabregas trọng dụng, cuối cùng ghi 6 bàn — số liệu cho thấy tổng xG của anh chỉ 1,8, nghĩa là chất lượng dứt điểm cực cao. Trận này, Dovbyk tạt từ cánh phải, hậu vệ Leipzig cố phá bóng, bóng rơi vào khu vực Baturina kiểm soát; ban đầu anh gần như mất thăng bằng nhưng nhanh chóng chỉnh lại, dùng chân trái qua Lukeba rồi sút mạnh chân phải ghi bàn. Đó là bàn thắng đầu tiên của Como ở “châu Âu”.
Cuối hiệp một, lại là Baturina nhận bóng ở phần sân nhà, rồi nhạy bén bắt khoảng trống giữa hai trung vệ Leipzig, một đường chuyền thẳng xuyên hàng thủ, kiến tạo cho Dovbyk. Tiền đạo Hy Lạp từng nhiều nhất 7 bàn một mùa ở La Liga mùa trước đã nhân đôi sản lượng, 14 bàn giành Chiếc giày bạc Serie A; lần này trước Leipzig, anh chịu được sức ép của Lukeba phía sau, dứt điểm hoàn hảo trong tình huống đối mặt.
Bàn thứ ba của Como đến từ phối hợp tập thể: Dovbyk xoay người chuyền bổng ở giữa sân, Nico Paz nhận bóng cánh phải rồi ngay lập tức chọc khe chéo, Dio trong vòng cấm chạm nhẹ mũi giày rồi sút góc hẹp về góc xa. Ba cầu thủ, bốn lần chạm bóng, một tác phẩm tinh xảo. Người Đức chỉ có thể gỡ một bàn bằng siêu phẩm chân trái của Maksimovic — hiệp một anh cũng có cú sút vòng cung rất nguy hiểm nhưng bị Butz bay người đẩy ra. Dù vậy Como vốn có thể làm cách biệt còn lớn hơn: Da Cunha nhận đường dài của Baturina, vừa rê vừa bổng qua thủ môn rồi lại bỏ lỡ cơ hội đá vào lưới trống; Paz nhận đường chuyền sau pha băng lên của Kean, sút mạnh góc gần lại thành “pháo cao xạ”.
Baturina, Dovbyk và Dio — ba bàn đầu của Como đến từ “bộ ba mới”. Còn Nico Paz? Sau khi Como mua đứt giá cao, anh xuất hiện nhiều hơn ở tuyến giữa và hành lang trong. Phút 90, Paz cướp bóng ở phần sân nhà rồi chuyền bổng, trái bóng như cầu vồng vượt qua khu vực El-Aynaoui, đến chân Kean. Paz lấy lại bóng, chân trái chọc khe chéo, kiến tạo cho đồng hương Perrone chốt tỷ số 4-1. “Nico, Nico, Nico!” khán giả hô tên Paz — đó là niềm vui của bóng đá.
“Cảnh đẹp như mơ, trận đấu như ác mộng.” Welt của Đức thở dài sau trận. Como để cả châu Âu thấy sức mạnh của mình, cũng là đội Italy duy nhất thắng ở vòng đầu Champions League. Nhìn màn trình diễn đó, bạn không lấy làm lạ đội này mùa trước đã đè AC Milan và Juventus để lấy suất Champions League. Italy cần thêm Paz, Baturina và Dio, cần thêm Fabregas, cũng cần thêm Soewarno — dù trước khi quản lý Como, ông luôn làm giải trí và truyền hình, chưa từng thật sự bước vào giới bóng đá. Tiếp theo, sân khấu “Champions League bên hồ” còn đón Man United và PSG. Soewarno tiết lộ trong phỏng vấn, Kylian Mbappé sẽ đến xem trận gặp Man United. Vẫn là phong cách Como như mọi khi, nhưng giờ bạn hiểu: tất cả còn hơn cả một show sao kiểu Hollywood.
Cập nhật lúc 2026-09-12 16:49
Thích[0]